Vienan Karjala

Kirjutukset vienankarjalakse

Kolhosissa – traktoristi, armejašša – tankisti

Tankisti Aleksei Melentjev, Šakša , vuosi 1961

Heimolaiset Samaraštaki tavallah šoitetah hyvittelömäh häntä, plemänniekän miehen kera hyö kotvan aikua voijah paissa telefonissa. Miehillä on äijän yhtehistä, molommat – entiset tankistit, molommat oltih armeijapalvelukšešša Šakšašša, vain eri vuosina – Alekši oli 1960-luvulla, Ravil’ – 1980-luvulla.

Monta kymmentä vuotta on kulun niistä loittosista 1960 vuosista, ka tuntuu šiltä, jotta vaikka nyt Alekši issutettais tankkih, niin šilmätki ummešša hiän šuattais šen käyntih ta läksis ajamah.

Šilloin, 1960 vuotena, kun nuori 19-vuotini Alekši, šai kučun piirin šotakommissariatista, hiän ei kuvitellunkana, jotta piäšöy armeijanpalvelukšeh ulkomailla. Uhtuošta kučuntaikähiset oli viety Muurmanin alovehella ta šieltä ajan piäštä toimitettih Šakšah. Alekši oli miärätty 3. tankkiarmeijah, kumpani šijoutu Berliinin tienoilla.

Vielä ennein armeijua Alekši oli vähän aikua ruatan traktoristina kolhosissa. Traktoriajon kokemuš oli apuna alottelijalla tankistilla eikä prihalla tankin ohjuamini tuntun kovin vaikielta:

– Konša mie kävin armeijua, niin meilä käytöššä oltih tankit T-55, niillä myö opaštuma ta harjottelima. Ennein armeijua mie ruavoin HTZ-traktorilla, kumpasella oli 14 hevoisvoimua, a täššä oltih 580 hevoisvoiman konehet. Yhen tuommosen konehen diiseli olis voinun antua valuo koko meijän kylällä. Tankissa, niin kuin autoššaki on kaašupetali ta vaihtelaatikko. Panet piällä enšimmäisen vaihtien, lähet ajamah ta vipujen avulla ohjuat šitä. Meilä oli kakši šuurta poligonie, missä myö opaštuma ohjuamah tankkija ta ampumah.

Äijyä vaikiempi oli oppie ampumistaijon. Joka tankissa oli nellän hehken miehistö: komentaja, mehanikka-šohveri, šuuntaja ta latuaja. Alekši oli šuuntajana. Kuitenki jokahisen piti ošata kuin ajua niin ni ampuo, jotta tarvittuassa ois voinun vaihtua tehtävieh.

– Oli meilä alušta nakrun asie, kuni opaštuma ampumah, muistelou Alekši. – Harjottelima ampumista šuorašuuntaukšella ta epäšuorua ammuntua.

 

Sano oma mieli

Kai kommentariet tarkistetah. Viestit, kudamis on pengomistu, rahvahan vihua da VF:n zakonoin vastastu kuhkuttamistu, otetah iäre.

Lugijan mielii: *
Sinun nimi: *
 
Partn`ourat