Vienan Karjala

Kirjutukset vienankarjalakse

Kielipezät Karjalas: takku takas kiini

Kielipezä-hommua opimmo šemaittua kaikkeh luaduh vuvves 2008 algajen. Suureh čottah mennäh Kalevalan kielipezien vuvvet 2000-2006, konzu vienankarjalazen kahten kielipezän ruavon tulokset tuldih kuulužikse da arvovaldazikse mieros. Kalevalas erähien vigoin kauti kielipezän toimindu keskustui, kento Petroskoilpäi käynnyzis virguniekois käski jättiä muite vai karjalan kielen opastamistu lapsile joudavembal aijal päivän aigah. Piäkielekse, silloi sanottih, pidäy olla ven’a.

Vuvves 2009 omah vuoroh otettihes Karjalan äijät kudamat lapsien päivykoit, pujoittamah kielipezä-luaduu omah ruadoh. Merkittävembii täs on Petroskoin Lumikello-päivykodi, kus livvinkarjalan käytön vuitti ei ole pienembi ven`an. Kanzoinvälizen projektan puittehis päivykodiloin ruadajat suahah pädeviä opastustu, kielineruo, uuttu materijualua, oigevuskannustustu. Jo vähäs kiini äijile kelle päivykodilois olis ruveta ruadamah tovellizen kielipezän luaduh – pagizemata lapsile ven’ua. No se ei stuanivu. Tazavallan vähembistökielet vie ei voija puuttuo putin ruadokielikse, konzu dielo koskou opastussistiemua.

Ollahgo kielipezät reaaližus vai fantastiekku? Mis on dielo? Sih livutimmo pagizemah avvonazesti  alan spetsialistoi, yhteiskunnallisliittoloin aktivistoi. Panelipaginan suuruspalazekse kačoimmo suomenpuolizien kieliaktivistoin luajitun kinon inari-saamelazien kielipezäs  (http://finnougr-dou.org/info/predstavlyaem-vnimaniyu-novinku-film-o-yazykovom-gnezde-saamov-finlyandii). Kino miellytti äijäl kaikkii kaččojii. Vai varmua uskuo, ku juuri mostu vois suaha meil rohkiesti, liijakse ei olluh. Täs erähii mielii, kontekstan mugah panduloi.

Jelizaveta Haritonova, KT:n rahvahallispoliitiekan ministran sijahine:

“Kielipezien suandu ei ole muga valdivolline hantu, kui paikkukunnalline. Teil, kieliaktivistoil, pidäs ruadua syvembäzel paikkallizien virguniekoinke, školien da päivykodiloin administratsieloinke. Heile on käit keritetyt sih niškoi. Ei maksa prižmie meis, pidäy ajattella kui voizimmo panna yhteh kai väit...”

Sano oma mieli

Kai kommentariet tarkistetah. Viestit, kudamis on pengomistu, rahvahan vihua da VF:n zakonoin vastastu kuhkuttamistu, otetah iäre.

Lugijan mielii: *
Sinun nimi: *
 
Partn`ourat