Vienan Karjala

Kirjutukset vienankarjalakse

Olis hyvä, kun kyläh tulis taitaja opaštaja...

Piäjärven päiväkojissa lapšet opaššutah karjalan kieltä leikkimällä ta laulamalla. // Kuva: Žanna Tikkanen

Tämän lapširyhmän kašvattajana on Irina Makkojeva. Hiän opaštu karjalan kieltä karjalan kielen ta kulttuurin kurššiloilla. Lapšien musiikkiopaštaja Jekaterina Kuranova pakajau karjalakši, ka niise käyt kurššiloilla. Naiset yheššä opaššetah karjalua lapšilla, iče ečitäh teemoja ta kekšitäh mitein lapšet voijah opaštuo muamonkieltä.
– Myö iče ečimmä materialie karjalan kielen tuntija varoin. Šuomelaiset jätetäh meilä äijän kirjoja ta mie šieltä löyvän teemoja, musiikkie, lauluja, tekstijä. Tekstit luajin helpommakši, kiännän ne karjalakši. Karjalan kielen opaštumini on mahollista niise šentäh kun päiväkojin johtaja on kiinnoštun täštä, Jekaterina Kuranova kertou.
Karjalan kieltä päiväkojissa opaššetah yhen tunnin netälissä. Lapšet voijah leikkie opaštajan kera ta šamalla opaštuo kieltä. Leikit ollah ihan erilaiset: vanhemmat lapšet voijat oppie šanoja korttien avulla tahi šanaleikissä pallon kera, pienimmät laulamalla ta lukomalla runoja.
Piäjärven päiväkojissa on oma korničča ili karjalaini pirtti. Šiinä on kaikki, mitä pirtilöissä piti olla: kiukua, stola, samovuara, puiset aštiet, kätkyt, miehien ta naisien työkalut ta kaikkien kera lapšet voijah leikkie. Lapšet voijah tutuštuo karjalaisien pukuh, pirtissä ollah kuklat pukuloissa ta lapšet voijah kertuo ta näyttyä, esimerkiksi Nakris-starinua pienillä šormikukloilla.
Šeuruavan vuuvven lapšet vielä ollah päiväkojissa, a mitä ielläh? Koulušša ei opaššeta karjalua eikä šuomie, vaikka raja on ihan lähellä ta kielen opaštumini antais enemmän mahollisukšie koululaisilla. Ainut mahollisuš jatkua karjalan kielen opaštumista on karjalan kielen tunnit Vienan virta -šeurašša ta pakinaklubissa, kumpasie pitäy Anna Vlasova, šamoin kouluššaki toimiu šuomen kielen kerho. Ennein vanhemmat voitih käyttyä lapšie karjalan kielen tuntiloilla päiväkotih vain täštä idejašta ei tullun mitänä.
Anna Ivanovna kerto, mitein Vienan virta -šeurašša šäilytetäh karjalan kieltä:
– Mie vejän karjalan kielen tuntija lapšilla ta aikuhisilla, kerron meijän piirin istorijašta ta vielä myö piemmä pakinaklupie kerran kuukauvešša ta šemmosie illaččuja, kumpasih keräyvymmä yhteh nuapurikylien vierahien kera. Meilä käyväh lapšet, koulušša pietäh Miun Karjala -oppituntija ta lapšet ruvettih käymäh meijän luokše, mie kerron heilä istorijašta, šovašta, mitein viime aikoina rahvaš eli. Olis hyvä, kun meijän kyläh tulis taitaja opaštaja, kumpani rupieis opaštamah karjalan kieltä, Anna Vlasova toivo.
Vain kun ei ole ruatuo koulušša eikä ole opaštajua niin mimmoni tulevaisuš on karjalan kielellä ta karjalaisilla?...

Sano oma mieli

Kai kommentariet tarkistetah. Viestit, kudamis on pengomistu, rahvahan vihua da VF:n zakonoin vastastu kuhkuttamistu, otetah iäre.

Lugijan mielii: *
Sinun nimi: *
 
Partn`ourat