Vienan Karjala

Kirjutukset vienankarjalakse

Tropiikki arktisella alovehella

Kalevalan kanšallini piiri šijoutuu Karjalan luoteisošašša // Kuva: Kuva otettu vk.com/severnyeberega

Ei niin ammuin Kalevalan piirin eläjie šai aivan hämmäššykših uutini šiitä, jotta vielä kakši Karjalan piirie – Segežan piiri ta Koštamukšen kaupunkipiiri – liitetäh niin šanottuih arktisih alovehih.

Näin ollen tilanneh näyttäy ihan paradoksaliselta, konša kaikki alovehet, mit ympäröijäh Kalevalan piirie – Louhen ta Kemin piirit, Koštamukšen kaupunkipiiri šekä loittosemmat Belomorskin ta Segežan piirit – kuulutah arktiseh aloveheh, kun tuaš Kalevalan piirillä jiäy vain tyytyö pohjoispiiri-statussih.

– Višših, miät liitetäh tropiikki-alovehih, šuutkien šanotah kalevalalaiset.

Eikä täššä kyše ole tuon faktin myöntämiseštä, jotta piiri šijaiččou Peräpohjolan alovehella, 65 aštetta pohjoislevehyttä, noin 70 kilometrin piäššä Pohjosešta N’apapiiristä – kaikin še niinki hyvin tiijetäh ta ymmärretäh, mimmoista elämä pohjosešša on. Pakina on šiitä, jotta arktiset alovehet, tietyšti, šuahah lisyä rahotušta federalisešta b’utžetista, mi antau niillä mahollisuon parentua taloutta omissa piirilöissä, šilloin kun Kalevalan piiri tuaš on jiänyn “huomijon ulkopuolella”.

Kalevalan piirin eläjät ollah hyvin huolissah oman piirin tulovaisuošta. Yhä rikenempäh šuau kuulla pakinoja piirin likvitoinnašta, šen alovehen jakuamisešta joko nuapurialovehien välillä tahi šen liittämiseštä Koštamukšen kaupunkipiirih.

Mi vuottau piirie, još nämä muutokšet tapahutah? Enšiksi Karjalan tašavalta mänettäy yhen kanšallisen piirin ta šitä mukua katou šen kanšallini omaperäisyški, vet još ajatella piirie yhteisönä, niin še ei ole yksistäh talouvellini, ka šamoin kanšallini, kulttuurini, sosialini ta henkini yhteisö. Še on rakentun Kalevalan ta piirin muijen kylien välisien monivuotisien yhtevykšien pohjalla. Piirin likvitointa rikkou ta hajottau nämä yhteyvet.

Koštamuš on ičeasiešša monikanšallini migranttien kaupunki. Šemmosie kaupunkija Neuvoštoliitošša ta jatkošša Venäjän Federatijošša on ollun hyvin äijän. Še ei ole paha eikä hyvä. Še on vain muitein aivan toista. Äšen koko Karjalan tauštallaki Koštamuš näyttäy aivan erilaiselta, šillä on oma mentalisuš, eri kanšojen, perintehien ta kulttuurien moninaisuš.

Iče monikanšallisella Koštamukšella tuo on ilmeisešti hyövykši. Ka Kalevalan piirillä on aivan toini identtisyš, kulttuuri ta mentalitetti. Kalevalan piirillä tuo liittymini tarkottais omaperäisyön täyttä mänettämistä, mi Koštamuš-kaupunkin vaikutukšella hyvin ruttoh šulautuu. Šuurmittaisešti še tarkottau iče Vienan Karjala -käsittehen mänettämistä, kumpasen pohjana ta keškukšena on ollun toistasekši Kalevala.

Valitettavašti tilanneh tuškin muuttuu parempah päin. Kalevalalaisie ei ole äijän eikä niijen iäni ole niin voimakaš, jotta še kuuluis loitoš. Tuškin niijen mieli otetah huomijoh. Šeki, jotta elämä piirissä päivä päivältä tuntuu yhä vaikiemmalta, šuau monet paikalliset eläjätki muuttamah mieltäh – ihmiset ollah valmehet liittymäh vaikka mih, kun vain elämä piirissä parentuis ta kipeijen proplemojen ratkaisomini tois helpotušta.

Sano oma mieli

Kai kommentariet tarkistetah. Viestit, kudamis on pengomistu, rahvahan vihua da VF:n zakonoin vastastu kuhkuttamistu, otetah iäre.

Lugijan mielii: *
Sinun nimi: *
 
Partn`ourat