Vienan Karjala

Kirjutukset vienankarjalakse

KRL:n vuotisjuhla on kynnykšellä

Vuotena 2016 KRL:n jäšenet peruššettih nuorison folklori-etnografini Kajahuš-yhtyveh. // Kuva: Natalja Vorobei

Tänä vuotena Karjalan Rahvahan Liitto täyttäy 30 vuotta. Vuuvven alušta järještön hallinnon jäšenet alettih valmistua pruasniekkavuuvven tapahtumie. Tärkeimpie niistä on KRL:n juhlallini vuosikokouš, kumpasen myö piemmä 19. oraškuuta Petroskoissa. Pankua merkillä tämä päivä ta muistakkua tulla KT:n vanhimman karjalaisjärještön pitoh.

Järještön johtajana voin rehellisešti šanuo, jotta KRL:n toiminta onnistuu hyvin. Myö piemmä yli kahtakymmentä eri-aiheista tapahtumua vuuvvešša, ruamma Petroskoissa ta piirilöissäki, kannatamma toisie karjalaisjärještöjä ta kučumma heitä omih projektiloih.

KRL:n peruškirjan mukah järještöh kuuluu 150 henkie. Hallinnon jäšenie on kahekšan – Tatjana Klejerova, Tatjana Baranova, Šanteri Jeremejev, Aleksandr Stepanov, Marija Kundoz’orova, Jevgeni Karakin, Valentina Mironova ta Natalja Vorobei. Meijän tapahtumih keräytyy kymmeneštä kolmehšatah henkie. Järještön virallisešša ryhmäššä VK-sosialiverkošša on 1431 tiluajua.

Meitä tunnetah, meijän puoleh kiännytäh, meijän uutisie luvetah ta komentoijah, meijän toimintua kannatetah.

Aikasempua työtä miettimäššä

Merkkipäivien yhteyveššä on tapana uuvveštah miettie männyttä taivalta: mitä ruatuo oli ruattu ta mitä antimie nyt šiitä šuamma; mitä kohennettavua on järještön toiminnašša; onko Karjalan Rahvahan Liitto nykyaikani järještö, mi pisyy ajan pinnalla ta täyttäy nykysien jäšenien tahtoja; onko järještön jäšenillä vielä voimua olla aktiivisina oman kielen ta kulttuurin vahvistamisešša.

Miun mieleštä kanšalaisjärještön ikä ei riipu vuosien miäräštä, kun toiminnan aktiivisuošta ta tulokšista – äijänkö rahvašta käypi tapahtumih, miellytetähkö ne heitä vain ei, mitä heilä jiäy mieleh tapahtumien jälkeh. Toini järještö viettäy vain yhtä tapahtumua vuuvvešša, toini – kolme-nellä. A kun KRL järještäy enämpi kahtakymmentä tapahtumua vuuvvešša ta šen lisäkši jatkau muutomie monivuotisie projektija (esimerkiksi: Karjalan kielen kurššija), niin voimma šanuo, jotta olemma kokenut järještö omalla alalla. Olemma järještö, kumpani vois ni toisieki opaštua ruatamah.

Apie on, jotta muutoma KRL:n alkuhpanijien aloteh nyt jo on lopetettu, esimerkiksi lopetti toiminnan Petroskoin yliopiston Itämerenšuomelaisien kielien ta kulttuurien tietokunta, eikä karjalankielisenä peruššettu Čičiliušku-kuklateatteri enyä esitä näytelmieh karjalan kielellä. Ka näistä negatiivisista tapahtumista niise voimma šuaha kokemušta ta vaikutušta.

Hyvät tulokšet annetah voimua

Hyvänä šuavutukšena on kyykkä-pelin kehittämini. KRL alko kehittyä kyykkyä ta opaštua rahvašta peluamah šitä vuotena 2013. Kolmen vuuvven piäštä myö jo järještimä Petroskoissa kolme–nellä kyykkäturnaušta vuuvvešša ta šilloin meilä tuli šelvä, jotta Karjalan Rahvahan Liitto, mi ruatau karjalaisen kulttuurin ta kielen alalla, tarviččou apuh toistaki järještyö, mi kehittäis kyykkyä ta ruatais urheilualalla. Näin vuotena 2016 KRL:n aktivistijen voimin oli peruššettu Karjalan tašavallan Kyykkäliitto, mi nyt šuorah ruatau KT:n urheiluministerijön kera ta kehittäy kyykkyä tašavallan, Venäjän ta kanšainvälisellä tašolla.

Hyväkši šuavutukšekši voimma šanuo ni aktiivista ta korkietašoista projektitoimintua. Joka vuosi järješto kirjuttau monta projektianomušta erilaisih projektikilpailuih ta šiitä toteuttau yksi–kakši projektie. Esimerkiksi, viime vuotena meilä oli projekti, mi šai KT:n kanšallisušpolitiikan ministerijön kannatušta (projektin hinta oli 420 tuhatta rupl’ua) šekä projekti, mi šai Petroskoin kaupunkin hallinnon kannatušta (projektin hinta oli 18 tuhatta rupl’ua). Projektien idejat toičči šynnytäh šattumalta, toičči “kašvetah” pienemmistä tapahtumista, a toičči on omissettu konkrettisella merkkipäivällä, kuin, esimerkiksi, Karjalaini kruuga -flešmobi, kumpaista myö piemmä 9. elokuuta, Muajilman Kantarahvahien päivänä.

Šamoin myö piemmä šilmällä, mitä ruatah meijän kollegat. Eihän tarviče kekšie polkupyoryä, još še on jo kekšitty ta hyvin toimiu! Niin, Paginkanzu-pakinakerhon muoto oli otettu Vepšän kulttuurišeuran Paginklub-projektista. Vuotena 2018 Kalevalan päivänä pietty intellektualini VKalevale-peli on petroskoilaisen Paralleli-kanšalaisjärještön johtajan, Kalevala-eepossan šuvaiččijan ta ihailijan Irina Rinkevičin kekšimä peli. Myö olemma yhteisruavošša kaikkien kera, ken vain tahtou ruatua karjalaisen kulttuurin ta kielen hyväkši ta mielelläh muokkuamma heijän projektija omua toimintua varoin.

Oma Mua” ta sosialiverkot avukši

Meijän toiminnašša šuurena apuna ollah sosialiverkot. VK:ssa ta Facebookissa myö kerromma KRL:n tapahtumista, mainoššamma järještön ruatuo ta tuottehie, pakajamma omien jäšenien kera ta vaštuamma meijän toiminnašta kiinnoštunuijen kyšymykših. Meilä on elävä ryhmä VK-verkošša, kunne kerran kahešša päiväššä työnnämmä järještön omaluatusie uutisie ta juttuja. Myö staraičemma kirjuttua juttuja VK:h ei vain venäjäkši, ka toičči ni karjalakši, jotta karjalan kieli olis šiinäki näkyvissä. Ryhmän tarkkualijien kešen on ni venäjänkielisien lehtien ta televisijon toimittajie. Ušeičči hyö otetah meijän juttuja omih uutisih ta kerrotah niistä omalla kuuntelija- tai lukijajoukolla.

Meijän parahimpana parahimmista auttajana on Oma Mua -lehti ta šen toimittajajoukko. “Oma Mua” on še kenttä, missä KRL:n Petroskoin ta alaošaštojen aktivistit kerrotah omie mielie ta huolie järještön toiminnašta. Lehen toimittajat käyväh KRL:n kaikissa tapahtumissa, kirjutetah niistä ta toičči autetah järještyäki niitä. Viime vuotena leheššä oli alotettu KRL – 30 vuotta -rubrikki, missä oli painettu 1990–1993 vuosina julkaistuja materialija järještön peruštamisešta ta kehittämiseštä. Ribrikin tarkotukšena on esittyä järještön alkuhpanijien mielie KRL:n tehtävistä ta ašemašta karjalaisien kulttuurin ta kielen šäilyttämiseššä šekä näyttyä nykysillä karjalaisilla šen ajan aktivistien näköjä.

Materialit ta valokuvat täh rubrikkih oli otettu Oma Mua -lehen arhiivašta. Šuuret kiitokšet lehen toimittajalla Rita Kemppaisella, kumpani lajitteli lehen valokuvakokoelman ta autto valita kuvie rubrikkie varoin.

Hyvät “Oman Muan” lukijat, liittykkyä meijän viralliseh joukkoh VK:ssa ta šuakua verekšie uutisie KRL:n toiminnašta. Tilakkua “Omua Muata”, kannattakkua omua kieltä, lukekkua karjalakši.

Sano oma mieli

Kai kommentariet tarkistetah. Viestit, kudamis on pengomistu, rahvahan vihua da VF:n zakonoin vastastu kuhkuttamistu, otetah iäre.

Lugijan mielii: *
Sinun nimi: *
 
Partn`ourat