Oma Mua

Ainehistoja livvinkarjalan murtehella

Kantakanšat ta oikeuš tietojen šuamiseh

Mordvalaisien perintehellisien häijen esityš. Kuva otettu purgine.livejournal.com

Tutkimukšen luatijina ollah Yhistynehien kanšakuntien kantarahvahien oikeukšista vaštuajan ekspertimehanismin jäšen Aleksei Tsikarev ta Mordovijan valtijonyliopiston oikeuštietokunnan opaštaja, oikeuštietojen kandidatti Vasili Nemečkin.

Lakien mukah jokahisella ihmisellä on oikeuš tietojen šuamiseh. Uuši tutkimuš antau kuvan šiitä, mitein nämä oikeuvet täytytäh kantarahvahien šuhteh. Tutkimukšen luatijat käsiteltih kantarahvahien proplemoja vertuamalla Karjalan ta Mordovijan tašavallan kantarvahvahien tilannehta. Tutkimukšešša on kačottu kuinka mahollista on kantarahvahien etuštajilla šuaha tietuo esimerkiksi kantarahvahien oikeukšista, valtijollisista ta kunnallisista palveluista, šen lisäkši on käsitelty joukkoviestimien ta muijen tiijotušresurssien käyttämistä.

Yhteheš tutkimukšen luatijat tovetah, jotta kuin federalini šamoin ni alovehellini lakienluajintasistemit turvatah kantakanšojen oikeutta tietojen šuamiseh. Kuitenki käytännöššä on proplemoja.

Karjala ta Mordovija ollah Venäjän šuomelais-ugrilaisie alovehie. Molempien alovehella toimitah Venäjän lajit. Eroja kuintenki on. Mordovijan tašavallašša mordvan ta erz’an kielet ollah valtijollisie kielijä. Karjalan kielellä šemmoista statussie ei ole, tašavallašša toimija laki karjalan, vepšän ta šuomen kielien valtijollisešta tuvešta turvuau tašavallan kanšalliskielien opetušta šekä kielien käyttämistä esimerkiksi joukkoviestimissä ta kulttuurialalla.

Tutkimukšen luatijien mieleštä valtijollisen statussin puuteh vähentäy karjalaisien mahollisukšie tietojen šuamiseh omalla kielellä. Vuosina 2016–2017 Muajilman pankin pitämät tutkimukšet karjalaisien ta vepšäläisien perintehellisissä elinpaikoissa näytettih, jotta ičetyöllisyš ta yrityštoiminta on hyvin vähän kehittyn näillä alovehilla ta nuorien, ruatokykysien ihmisien työttömyš on tärkeimpie proplemoja. Tutkimukšien aikana oli pakauteltu kantakanšojen etuštajie, kuin ruatajie, šamoin ni työttömie ihmisie. Še pal’l’ašti, jotta kantakanšojen etuštajilla on hyvin vähän tietuo tukiohjelmista, kumpaset kannatetah yrityštoiminnan kehittämistä šekä pankkien tarjuomista lainoista.

Uuvvešša tutkimukšešša on tuotu esih ehotuksie, mitein tilannehta vois parantua. Šeikkaperäisemmin  tutkimukšen tulokših voit tutuštuo vk.com -sosialiverkošša Коренные народы и право на информацию -šivulla.

Lisyä kommenti

Luokkaukšie, kanšallista pahantahtoisuutta šekä VF:n lakien vaštasien toimien kehotušta šisältäjät viestit poistetah šivuilta!

Kommentit: *
Šiun nimi: *